Ορισμοί

 

 

αυταρχία η [aftarxía] Ο25 : ανεξέλεγκτη άσκηση εξουσίας, επιβολή δύναμης· αυταρχισμός.

[λόγ. < ελνστ. αὐταρχία `απόλυτη εξουσία΄ σημδ. γαλλ. autocratie < αρχ. αὐτοκρατής `που κυβερνά μόνος του΄]

λογοκλοπή η [loγoklopí] Ο29 : η ιδιοποίηση ξένης πνευματικής δημιουργίας με ανήθικο, παράνομο τρόπο: Ο λογοτέχνης / ο συγγραφέας / ο επιστήμονας έχει κατηγορηθεί για ~.

[λόγ. < ελνστ. λογοκλοπ(ία) -ή κατά το κλοπή]

νεποτισμός ο [nepotizmós] Ο17 : η εκμετάλλευση των δυνατοτήτων που δίνει σε κπ. η θέση που κατέχει, για να εξασφαλίσει σε συγγενείς και φίλους αξιώματα, δημόσιες θέσεις κτλ.· (πρβ. οικογενειοκρατία): Mε την ευνοιοκρατία και το νεποτισμό καταργείται κάθε έννοια αξιοκρατίας.

[λόγ. < γαλλ. népotisme < ιταλ. nepotismo `εύνοια προς τους ανεψιούς, νεποτισμός΄ (-isme, -ismo = -ισμός)]

πλεονεξία η [pleoneksía] Ο25 : αρνητική ιδιότητα του χαρακτήρα ενός προσώπου που επιδιώκει να έχει, να αποκτά περισσότερα από όσα πήρε, από όσα έχει, δικαιούται κτλ. (συνήθ. σε βάρος τρίτων): H ~ είναι μεγά λο ελάττωμα. Έπεσε θύμα της πλεονεξίας του και έχασε κι αυτά που είχε.

[λόγ. < αρχ. πλεονεξία]

ρουσφέτι το [rusféti] Ο44 : χαριστική παροχή ή εξυπηρέτηση, που προσφέρει πολιτικός σε κάποιους με αντάλλαγμα την εύνοιά τους, την υποστήριξή τους ή πολιτικό, οικονομικό κτλ. όφελος: Προεκλογικά ρουσφέτια. Διορίστηκε με ~. || χάρη, εκδούλευση παράτυπη.

[τουρκ. rüşvet (από τα αραβ.) -ι με αφομ. ηχηρ. [sv > sf] ] 

ευθύνη η [efθíni] Ο30 : 1.η υποχρέωση κάποιου να ανταποκριθεί σε ορισμένη εντολή, υπόσχεση, καθήκον κτλ. και να λογοδοτήσει, να απολογηθεί για τις σχετικές ενέργειες

The Secret Player

   

«Κολλητοί και φιλαράκια» Eταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης

“Power tends to corrupt,

and absolute power corrupts absolutely”

Lord Acton, 1887

Οι μέρες που ζούμε κουβαλούν τη βαριά σκιά της διαφθοράς και της αδιαφάνειας. Όσα ήρθαν στο φως της δημοσιότητας προσβάλλουν βάναυσα τη νοημοσύνη και την αξιοπρέπεια μας. Ταυτόχρονα, στιγματίζουν την Κύπρο στο ευρωπαϊκό πεδίο ως μια χώρα όπου το κράτος δικαίου, η διαφάνεια και ο σεβασμός στο γράμμα και το πνεύμα του νόμου τοποθετούνται στην προκρούστεια κλίνη μιας εξουσιαστικής ελίτ.

Μακριά από τις ανθρωποφαγικές προθέσεις και τον περήφανο κιτρινισμό, που αναδείχθηκε μαζί με το θέμα των διαδικασιών της γραμματείας της κυπριακής προεδρείας, θα πρέπει να ειπωθεί ότι το νόμιμο δεν είναι κατανάγκην και ηθικό. Με αυτό εννοώ ότι ακόμα και αν τα άτομα που συνδέονται εξ αίματος, εξ αγχιστείας ή φιλικά με τα άτομα που παίρνουν τις αποφάσεις για τις προσλήψεις και τις κατακυρώσεις, πληρούν τα κριτήρια και τις προϋποθέσεις του νόμου, θα έπρεπε να είχαν ενεργήσει με περισσότερη προσοχή. Αν πίστεψαν στ’ αλήθεια ότι δεν θα γίνονταν αντιληπτοί ή ότι δικαιούνται να ενεργούν ανέλεγκτα και ατιμωρητί, τότε αυτό που τίθεται εν αμφιβόλω είναι η ίδια η κριτική τους ικανότητα και η ευφυϊα. Ιδιότητες που θα πρέπει να διακρίνουν κάποιον που χειρίζεται δημόσιο χρήμα ή ασκεί εξουσία.

Από την ιστοσελίδα της Γραμματείας μπορεί να πληροφορηθεί το κοινό ότι, σύμφωνα με τη σχετική απόφαση του Υπουργικού Συμβουλίου, ο Επικεφαλής της Γραμματείας Κυπριακής Προεδρίας Συμβουλίου ΕΕ υπάγεται στην Προεδρία και λογοδοτεί απευθείας στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Επιπλέον, η νομοθεσία σε ανάλογες περιπτώσεις προνοεί ότι σε περίπτωση παράνομης πρόσληψης, οποιοδήποτε πρόσωπο έχει ενεργήσει παράνομα καθίσταται προσωπικά υπεύθυνο για κάθε δαπάνη. Πλέον, καθίσταται πασιφανές ότι μια επιχείρηση «Καθαρά Χέρια» μπορεί να ξαναβάλει τα πράγματα στη σωστή σειρά. Ο γενικός εισαγγελέας έχει υποχρέωση να παρέμβει αυθωρεί και παραχρήμα. Η στάση της γενικής ελέγκτριας δείχνει το δρόμο.

Εξίσου σημαντική είναι και η ευθύνη του Προέδρου της Δημοκρατίας. «Ο θυμός, η οργή, η απογοήτευση που νιώθει το προεδρικό» είναι ψίχουλα που ρίχνονται στη δημοσιογραφική πιάτσα για να κερδιθεί χρόνος. Μαζί με το χρόνο, έρχεται και η φθορά και μαζί με αυτήν και η εξ ολοκλήρου κάλυψη των ενεργειων και των παραλείψεων της γραμματείας. Χρεωνόμαστε υλικά, εξευτελιζόμαστε ηθικά, χρεωκοπούμε πολιτικά, όταν ο ίδιος ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας καλύπτει δια της σιωπής και της ακινησίας του περιπτώσεις όπως την παρούσα. Η υπόθεση την οποία αντιμετωπίζουμε επιδέχεται μιας μόνης λύσης. Έχει τέλος ο κατήφορος ή έχουμε κυβερνώντες περιορισμένης ευθύνης;

Αγανακτ….

“Δεν απορώ ούτε καταλαβαίνω
πώς συνεχίζω να υπάρχω μ'όλα αυτά
Θέλω να βγω από'δω μέσα κι όμως μένω
σε μια ομίχλη που ναρκώνει την καρδιά”

Αμνησία, Τρύπες

Αγανακτήστε. Ή μάλλον, όχι ακόμα. Υπάρχουν ακόμα πολλοί διορισμοί, βολέματα και διευθετήσεις για να ολοκληρωθούν.

Ας αγανακτήσουμε. Μα ίσως να είναι νωρίς. Θα πρέπει περισσότεροι αθώοι κι ανυποψίαστοι να υποστούν κι άλλη αστυνομική βία στη μέση ενός δρόμου μέχρι τότε.

Να αγανακτήσουν. Ή μήπως όχι. Υπάρχουν κι άλλα παχιά λόγια να ειπωθούν, θούριοι να εκφωνηθούν, αγώνες για να δοθούν και πάει λέγοντας.

Αγανακτούμε. Α! Καλύτερα η αναμονή. Γιατί ίσως το πακέτο μισθών, ωφελημάτων και προνομιών να είναι μια μέρα και δικό μας.

Αν αγανακτούσες. Μα όχι πολύ. Μπορεί να πικρανθούν οι επιφανείς και δια βίου προεδρίσκοι και όλοι οι δημοσία δαπάνη διαβιούντες.

Θα αγανακτήσετε; Ενάντια στις επιλογές μας. Τις ψήφους και τους μικροσυμβιβασμούς μας. Ενάντια στους εαυτούς μας. Για τις ώρες που προφέρουμε «κρύψε να περάσουμε», «εν πειράζει ολάν», «άϊσε να δούμεν».

Θα είχες αγανακτήσει. Έστω για λίγο. Έστω και λίγο. Με την εκκλησιαστική υποκρισία, την μονοπωλιακή της θέση, τις ανερυθρίαστες παρεμβάσεις.

Αγανακτώ. Με την κομπορρημοσύνη των λαμόγιων, με το ξόδεμα του τόπου, το βιασμό της αθωότητας.

Αγανακτούσαν. Για την αδιαφάνεια, την ανακυκλούμενη ολιγαρχία, την ενδοξοποίηση της βλακείας, την αποθέωση της μετριότητας.  

Που χαράζονται τελικά τα όρια μας; Αναζητώ για χρόνια το ύψος των αντοχών και το απώτατο σημείο των ανοχών μας, μα δεν βρίσκω γραμμή μήτε και τέλος. Νιώθω την αποπνικτική μυρωδιά από την ανάδευση του βούρκου. Κι ας μην γελιόμαστε: ζούμε όλοι σ’ αυτόν, άγιοι και κολασμένοι, θυμωμένοι και βολεμένοι, γρανάζια και απόκληροι. Μα ίσως το μόνο που να μπορεί στο τέλος-τέλος να ξεχωρίζει την ήρα από το στάρι, να είναι η ευθύνη. Ίσως αυτή να είναι που θα μας δώσει το προσωπικό ανάστημα σε μια χώρα νάνων.

Αγανακτήστε. Έστω σιωπηλά, με μια μόνο πράξη. Δεν υπάρχει πολύς χρόνος, η αναμονή είναι η πολυτέλεια όσων κατέχουν, όσων αντέχουν. Είστε κι εσείς σ’ αυτούς;

Οι Άγγλοι βομβαρδίζουν τους ουρανούς της Φλωρεντίας

Κύπρον, indeed…

Όλα όσα υποψιαζόμασταν ή κυκλοφορούσαν ως παραπολιτικές ουρές, βρήκαν το δρόμο και τον τρόπο για να γίνουν πρωτοσέλιδα. Οι φαιές συναλλαγές και η χύδην πατριδοκαπηλία μας κοπανάνε καθημερινά κατακέφαλα. Τελικά, αυτή είναι η Κύπρος, ας το παραδεχθούμε: η χώρα όπου ο Ζαχαρίας Κουλίας μπορεί να είναι πρωτοσέλιδο για μέρες στις ημερήσιες εφημερίδες. Μαζί και μια στρατιά από ανυπόληπτες φιγούρες, αθύρματα και καρικατούρες-υποστηρικτές που μοιάζουν βγαλμένοι από το χρονοντούλαπο της ιστορίας, παρέα με άλλους μυστήριους τύπους. Αυτοί αποτελούν ένα από τα κομμάτια που συνθέτουν το γκρίζο παζλ του τόπου. 

Μαζί τους διάφορα άλλα φρούτα εντόπιας παραγωγής, που αφού επέδωσαν τα ιδεολογικά τους διαπιστευτήρια στον Πρόεδρο Χριστόφια, διορίστηκαν σε Α15 και βάλε. Τη φαυλότητα, την ανικανότητα και το νεποτισμό τους όμως τον χρεώνεται απευθείας ο ίδιος: τα εμφυτεύματα, οι ελλιπείς γνώσεις και οι απευθείας αναθέσεις εκτράφηκαν από το δικό του χέρι. Αυτό που τοποθέτησε όλους αυτούς τους γελοίους σατραπίσκους που κοστίζουν στα δημόσια ταμεία ώρες, αποδοτικότητα, χρήμα. Για τους αμύντορες και τα ανεγκέφαλα παπαγαλάκια της παρούσας Κυβέρνησης, ας θυμίσουμε ότι τα ίδια και πιο σκληρά γράφονταν και επί της προηγούμενης διακυβέρνησης. Scripta manent, σύντροφοι, πέντε χρόνια τώρα. Με στάση ζωής κι αλήθειες μόνο αλλάζουν τα πράγματα, κι όχι με τους κομματικούς στρατούς ηλιθίων που ανεμίζουν σημαίες στην Παπαϊωάννου. Μόνο που από εσάς manet το άχθος αυτής της κληρονομιάς: κρυμμένοι μια ζωή στο δειλό δερματάκι σας, ξεμυτίζοντας μόνο στα σίγουρα, κρυψίνοοι και υστερόβουλοι. 

Αιώνες υποταγής έχουν εγγράψει στο γενετικό κώδικα τον τρόπο συμπεριφοράς του μέσου συμπολίτη. Οσφυοκάμπτης, γλοιώδης, καταφερτζής, προσαρμοστικός, χωρίς βάθος, επιτομή της ήσσονος προσπάθειας. Δεν έχει τέλος αυτή η θητεία. Όπως τέλος δεν έχει ούτε και το απύθμενο θράσος του Ηρόδοτου Δημητρίου που γνέφει με το μεσοδάκτυλο από την απέναντι κερκίδα στον τέως πρόεδρο και υπόσχεται να του εξηγήσει τι θα πει «βερiκοκο» το 2013. Στα διαλείμματα βρίσκει χρόνο για να παραδώσει ταχύρρυθμα μαθήματα MBA στους πληβείους της ΚΕΟ και να υπενθυμίσει στην ΕΕ ότι τους τη σκάσαμε. 

Κι έτσι τυλιγμένοι σ’ αυτό το αδιαφανές σύννεφο μετριοτήτων, μικροσυμφερόντων και αδιεξόδων, βομβαρδιζόμαστε ανελέητα με ανοησίες μέσου βεληνεκούς από διάφορους που θεωρούν ότι έχουμε δείκτη νοημοσύνης αμοιβάδας. Εδώ παλεύουμε να αρθρώσουμε δυο κουβέντες, να βρούμε τους όμοιους μας, να στήσουμε τη ζωή μας, τα μικρά και τα μεγάλα της. Όλο και πιο δύσκολα, όλο και πιο αργά. Μα πως να στεριώσεις;

Αλλαγή! (έστω, κάποτε)

Όποτε ξεσπάει ένα σκάνδαλο, όταν μπαίνουμε σε προεκλογική περίοδο, όταν γίνονται οι διορισμοί, έχω μια αρρωστημένη περιέργεια να διαβάζω τα βιογραφικά σημειώματα των δημοσίων προσώπων. Είναι βέβαιο ότι ένα βιογραφικό δεν αποδίδει την πλήρη εικόνα για τις ικανότητες και τη δυναμική που μπορεί να έχει ένα άτομο. Συγκεντρώνει όμως κάποιες βασικές πληροφορίες που μπορούν να αποτελέσουν απόδειξη για το αν το άτομο αυτό έχει ή όχι το υπόβαθρο για να ανταποκριθεί στις ανάγκες μιας θέσης, ενός αξιώματος.

Δεν είναι η πρώτη φορά που γινόμαστε μάρτυρες της παλιάς “καλής” πρακτικής του εκάστοτε φορέα της εκτελεστικής εξουσίας. Αναφέρομαι στους διορισμούς που ο κάθε Πρόεδρος της Δημοκρατίας δύναται να κάνει σε αρχές και οργανισμούς που ασκούν καθοριστική και δημόσια εξουσία. Αν και υποψιάζομαι ότι η μεροληψία και ο νεποτισμός έχουν αποτελέσει σε μικρότερο ή μεγαλύτερο βαθμό μέρος της διαδικασίας από καταβολής του κράτους μας, έχω την άποψη ότι με την ένταξη μας στην ΕΕ και την ανάγκη να ανταποκρινόμαστε σε μια πλειάδα συμβατικών υποχρεώσεων απαιτεί την οριστική εκρίζωση αυτού του τρόπου διορισμού.

Δυστυχώς, μαζί με τα προαναφερθέντα χαρακτηριστικά, έχουμε δει διαχρονικά την ανακύκλωση των ίδιων ατόμων σε καίριες δημόσιες θέσεις. Το σύστημα εξουσίας έχει θέσει τις δικλείδες ασφαλείας, ώστε να μπορεί να ελέγχει σχεδόν απόλυτα τη σύνθεση της εξουσιαστικής ελίτ του τόπου. Μια από τις συνέπειες είναι να στελεχώνονται διάφοροι οργανισμοί από ανθρώπους που ούτε τα ακαδημαϊκά προσόντα κατέχουν, ούτε τις γνώσεις και την εμπειρία για να ανταποκριθούν στις απαιτήσεις για την εύρυθμη, παραγωγική και αποτελεσματική λειτουργία τους.  Το κόστος είναι πολλαπλό: χρηματικό, πολιτικό, κοινωνικό. Κυρίως οδηγεί στον ευτελισμό της λειτουργίας του lato sensu δημόσιου τομέα. Πότε και πως θα σταματήσει αυτή η κοροϊδία;

Η ύπαρξη ενός αναχρονιστικού συστήματος διορισμών που ανάγεται στη δεκαετία του 1960 δεν μπορεί να εξυπηρετήσει τις ανάγκες του κράτους μας στον 21^ο αιώνα. Την ώρα που οι φίλοι, υποστηρικτές και πειθήνιοι yesmen απολαμβάνουν βασιλικά προνόμια και μεταχείριση, νέοι επιστήμονες και έμπειροι τεχνοκράτες αποκλείονται συστηματικά από το να ενταχθούν στο μηχανισμό λειτουργίας των αναφερόμενων οργανισμών. Μακριά από ηθικισμούς, δεν ισχυρίζομαι ότι αυτοί θα ήταν η πανάκεια και το πνεύμα κάθαρσης. Ωστόσο, στοιχειώδης λογική απαιτεί ότι κάθε θέση ευθύνης, συνεπάγεται και ουσιαστικά προσόντα. Τη στιγμή που στον ιδιωτικό τομέα ο ανταγωνισμός γίνεται και στη βάση κάποιων κριτηρίων, δεν υπάρχει κανένας λόγος να διατηρείται ένα σύστημα αναξιοκρατίας και ευνοιοκρατίας στη σφαίρα των δημοσίων πραγμάτων.

Αντί των μικροεκβιασμών που ανταλάσσονται στο πολιτικό παιχνίδι με αφορμή την προεδρία της Βουλής, καλό θα ήταν να διορθώναμε αυτή τη διαρκή στρέβλωση. Αποκέντρωση του συστήματος διορισμών, αξιοκρατικά κριτήρια για τα μέλη των δημοσιών οργανισμών, λογοδοσία ενώπιον της Βουλής, απεμπλοκή από το προεδρικό σύστημα διορισμών, σοβαρές ποινές για τη συστηματική παραγνώριση του δεδικασμένου των αποφάσεων του Ανωτάτου Δικαστηρίου, μετρήσιμα κριτήρια αποδοτικότητας, τερματισμός στα κομματικά “χαρτάκια”. Ιδέες και άνθρωποι υπάρχουν. Θέληση για απαλλαγή από το “εδώ είναι Κύπρος και δεν γίνονται έτσι τα πράγματα”;